Batan Gemiye Ortak Olmayın: Halka Arzlar Neden Düşüyor?

 

Batan Geminin Malları Bunlar!!! 

 

Halka arza katılıyorum derken batan gemiye ortak olmayın!

            

    Borsa İstanbul yani Kısaca BİST piyasasına yeni adım atanlar için halka arz hisseleri cazip gelebilir. "Arzlardan hisse al, zaten 7-8 tavan garanti!!" mottosu kulağa hoş geliyor, değil mi? Ama her şey göründüğü kadar tozpembe değil. Son zamanlarda halka arzlar ilk günden tavan bozmaya başladı. Peki arzdan aldığın hisse tavan bozunca ne yapmalı? Bu yazıda, halka arz hisselerinin neden düşebileceğine, yatırım yapmadan önce nelere dikkat etmeniz gerektiğine bakacağız.

Halka arz nedir?

    Konuya önce halka arzın tanımıyla başlayalım. Halka arz, bir şirketin hisselerini ilk kez halka sunması ve yatırımcıların alımına açması işlemidir. Bu işlem, şirketin büyümesi ve yatırımları için fon bulması bakımından önemli bir adım olabilir. Halka arzlarda hisseler genellikle %20 civarı bir iskontoyla satışa çıkar. Ne güzel değil mi? Burada dikkat edilmesi gereken şey arz olunan şirketin hisse değerini piyasa koşullarının değil, bağımsız bir yatırım firmasının şirket defterlerini ve sektör koşullarını inceleyerek belirlemesidir. Halka arz fiyatını piyasa belirlemediği için önünde sonunda hisse değeri piyasanın biçeceği değere eşitlenir.

Genel Piyasa Koşulları:

    Piyasadaki genel eğilim, halka arz hisselerinin değerini etkileyebilecek en önemli faktörlerden biridir. Ekonomik belirsizlikler, faiz oranlarındaki artışlar veya jeopolitik riskler gibi unsurlar yatırımcıların risk algısını etkileyerek genel bir satış dalgasına yol açabilir. Bu durumda, halka arz hisseleri de bu dalgadan etkilenerek değer kaybedebilir. Son zamanlarda borsamızda olan da budur. Tabi her şey bu kadar masum değil. Arz olunan şirketin paylarına sahip aracı kurumlar da short işlemler açarak özellikle borsanın zayıf olduğu zamanlarda küçük yatırımcıları korkutarak satış yapmalarına neden oluyorlar.

Şirkete Özgü Faktörler: Batan gemiye ortak olmayın!

 

Borsada çanlar kimin için çalıyor?

    Şirketin finansal performansı, yönetim ekibinin gücü, gelecekteki büyüme potansiyeli ve sektördeki rekabet durumu gibi şirkete özgü faktörler de hisse senedi fiyatını önemli ölçüde etkileyebilir. Şirket beklenmedik bir şekilde zayıf bir kazanç raporu yayınlarsa, yönetimde bir skandal ortaya çıkarsa veya sektördeki rekabet artarsa, yatırımcılar hisse senedini satmaya başlayabilir ve bu da fiyat düşüşüne neden olabilir. Eğer son zamanlardaki arzların izahnamelerini okuduysanız halka arz gelirinin neredeyse tamamını borç ödemekte kullanacağını açıklayan şirketler var. Yani firma arz olmasaydı borçları yüzünden batacaktı!!!

Sektöre Özgü Faktörler:

    Halka arz edilen şirketin faaliyet gösterdiği sektördeki gelişmeler de hisse senedi fiyatını etkileyebilir. Örneğin, teknoloji sektöründe yeni bir gelişme veya inovasyon ortaya çıkarsa, bu sektördeki tüm şirketlerin hisse senedi fiyatları artabilir. Aynı şekilde, sektördeki bir kriz veya regülasyon değişikliği de tüm şirketlerin hisse senedi fiyatlarının düşmesine neden olabilir.

Duygular ve Psikoloji:

    Yatırımcı psikolojisi ve duyguları da hisse senedi fiyatlarını kısa vadede etkileyebilecek önemli bir faktördür. Olumlu veya olumsuz haberler, spekülasyonlar veya yukarıda bahsettiğim aracı kurumların veya büyük spekülatörlerin piyasa manipülasyonları yatırımcıların duygularını etkileyerek ani fiyat dalgalanmalarına ve KY'nin(KY: küçük yatırımcı) satışa geçmesine yol açabilir.

Halka Arzın Özellikleri:

    Halka arzın nasıl gerçekleştirildiği de hisse senedi fiyatını etkileyebilir. Örneğin, arz edilen hisse senedi miktarı fazlaysa veya halka arz fiyatı yüksekse, bu durum hisse senedi fiyatının düşmesine neden olabilir.

Sonuç:

    
    Halka arz edilen bir hisse senedine yatırım yapmayı düşünüyorsanız, şirketin izahnamesini ve firmanın faaliyet gösterdiği sektörün dinamiklerini iyi incelemelisiniz. Araştırmanızı yapmanız ve riskleri anlamanız önemlidir. Bir şirketin hisse senedi fiyatını etkileyebilecek birçok faktör vardır ve piyasayı doğru zamanlamanın imkansız olduğunu unutmamak önemlidir. Ama en azından Borsada yükseliş mi yoksa düşüd trendi mi var bunu anlamalı ve eğer BİST Ayı piyasasındaysa arza katılmayı tekrar gözden geçirmelisiniz.
 

Bonus:

    Hisse senedi fiyatları dalgalanır, bu normaldir. Eğer dersini iyi çalıştıysan, ortak olduğun şirket güvenilirse sakin ol, panik yapma. Yatırımlarını uzun vadeli düşün ;)